पुस्तक क्र ६९ हुंकार

 

वाचनसाखळी समूह महाराष्ट्र राज्य

पुस्तक परिचयकर्ता- सौ अंजली शशिकांत गोडसे शिर्के मर्ढे सातारा

पुस्तक परिचय क्रमांक- ६९

पुस्तकाचे नाव - हुंकार

लेखकाचे नाव - व. पु . काळे

प्रकाशन व आवृत्ती- मेहता पब्लिशिंग हाऊस पुणे चौथी आवृत्ती

पृष्ठे संख्या– १५२

किंमत /स्वागत मूल्य-- ₹ १३०

📖✒️📚📚📚📚📚📚📚📚📚

६९||पुस्तक परिचय

हुंकार

व . पु .काळे

व. पु. काळे म्हणजेच वसंत पुरुषोत्तम काळे हे मराठी साहित्यातील एक अत्यंत लोकप्रिय आणि मनापासून प्रेम केलं जाणारं नाव. त्यांनी लिहिलेल्या कथा, लघुकथा, व्यक्तिचित्रं आणि आत्मकथनपर लेख हे वाचकांच्या मनात खोलवर रुजले आहेत. "हुंकार" हे त्यांचं एक अत्यंत प्रभावी आणि विचारप्रवर्तक पुस्तक असून, यामध्ये मानवी आयुष्याचे विविध पैलू, सामाजिक वास्तव, तरुणाईचा संघर्ष आणि अंतर्मनातील आविष्कार यांचं उत्कृष्ट वर्णन आढळतं.

हुंकार" हे केवळ एक कथासंग्रह किंवा आत्मकथन नाही. हे पुस्तक म्हणजे माणसाच्या आतल्या आवाजाचा – आत्म्याच्या हुंकाराचा – एक प्रत्ययकारी दस्तऐवज आहे. यात व. पु. काळे यांनी मनस्वीपणे लिहिलेल्या निवडक लेखांचा समावेश आहे, जे वाचकाला विचार करण्यास भाग पाडतात.

'हुंकार' म्हणजे एक आंतरिक आरोळी. एक निर्धार. एक प्रबळ प्रतिक्रिया. व. पु. काळेंच्या लेखनात हा 'हुंकार' म्हणजे मानवी आत्म्याची साक्षात अभिव्यक्ती आहे. जेव्हा अन्याय, अन्यथा, अपमान, किंवा दुःख असह्य होतं, तेव्हा मनातून निघणारा हा हुंकार एक वेगळाच अर्थ प्राप्त करतो. या पुस्तकात प्रत्येक लेख हा या हुंकाराची वेगवेगळी रूपं दाखवतो – कधी तो एक तरुणाचा बंडखोर आवाज आहे, कधी एखाद्या स्त्रीचा आत्मसन्मान, कधी एका सामान्य माणसाची आत्मकथा.

व. पु. काळेंच्या लेखनात तरुणांचं खास स्थान आहे. 'हुंकार'मधून तरुण पिढीचा आवाज ऐकू येतो – एक असा आवाज जो परिस्थितीशी झुंजतो आहे, प्रश्न विचारतो आहे, आणि समर्पक उत्तरांची शोध घेतो आहे. काळेंनी तरुणांच्या भावना, त्यांच्या अस्वस्थतेला आणि त्यांच्या संघर्षाला शब्दबद्ध केलं आहे.

ओंकार या कथासंग्रहात एकूण व पुकारे यांनी लिहिलेल्या 17 कथांची छान गुंफण केलेली आहे . प्रत्येक कथेचे कथानक वेगळे आणि भाव विश्व वेगळ आहे .

हुंकार मध्ये काळेंनी समाजातील विषमता, जातीयता, स्त्री-पुरुष भेद, दारिद्र्य, शिक्षण व्यवस्था, मानसिक आरोग्य या विषयांवर दिलखुलास भाष्य केलं आहे. ते कोणत्याही प्रकारे उपदेशात्मक न होता, सहजपणे आणि अनुभवांद्वारे मुद्दा मांडतात.

या पुस्तकातले अनेक लेख आत्मपर आहेत. व. पु. काळे यांनी स्वतःच्या अनुभवांवर आधारित लेख लिहिले आहेत, जे सामान्य वाचकाला फारच जवळचे वाटतात. ते आयुष्याच्या छोट्या छोट्या क्षणांतून मोठा अर्थ शोधतात. उदाहरणार्थ, एका लेखात ते म्हणतात – "आयुष्य म्हणजे दररोज स्वतःशी नव्यानं भेटणं."

व. पु. काळेंना नात्यांबद्दल फार उत्कट भावना होती. हुंकार मध्ये आई-वडील, मित्र, प्रियकर-प्रेयसी, पती-पत्नी यांच्यातील बारीकसारीक भावनिक गुंतवणुकीचं चित्रण त्यांनी विलक्षण संवेदनशीलतेने केलं आहे. त्यांच्या शैलीत गोडवा आहे, पण तो साखरेसारखा नाही – अनुभवाने आलेली मिठास आहे.

व. पु. काळेंची भाषा ही अत्यंत ओघवती, प्रवाही आणि सहजसोप्या शब्दात मनात घर करणारी आहे. त्यांची वाक्यं लांब नसतात, पण विचार खोल असतो. उदाहरणार्थ:

"लोक म्हणतात, वेळ लागेल. मी म्हणतो, जीव जातोय!"

त्यांच्या लेखनशैलीत एक नाट्यमयता आहे – पण ती कृत्रिम नाही. ती वाचकाच्या मनाचा ठाव घेणारी आहे. हुंकार मधील प्रत्येक लेख हा एक स्वतंत्र अनुभव आहे, पण एकत्रितपणे ते पुस्तक एक विशाल आत्ममंथनासारखं वाटतं.

हुंकार हे पुस्तक वाचताना वाचक स्वतःच्या आयुष्याकडे पाहायला लागतो. व. पु. काळे हे आपल्याला आरसा दाखवतात, पण तो आरसा कोरडा नाही – तो भावनांनी भरलेला आहे. वाचक स्वतःच्या विचारांशी, निर्णयांशी, स्वप्नांशी आणि अपयशांशी संवाद साधू लागतो.

पुस्तक संपल्यावर वाचकाच्या मनात अनेक प्रश्न उभे राहतात:

मी स्वतःसाठी किती जगतोय?

माझ्या आयुष्यातला 'हुंकार' कुठे हरवला?

मी खरंच जिवंत आहे का, की फक्त श्वास घेतोय?

व. पु. काळेंचं लेखन हे 'साहित्य' आणि 'जीवन' यांच्यातली दरी मिटवणारं आहे. हुंकार ही त्यांची केवळ लेखसंग्रह नसून, ती एक 'आत्मसाक्षात्काराची प्रक्रिया' आहे. वाचक म्हणून आपण लेखकाच्या अनुभूतींत सहभागी होतो आणि त्या आपल्याही होऊन जातात.

हुंकार हे पुस्तक म्हणजे एका संवेदनशील, अनुभवसंपन्न आणि जिवंत मनाच्या ललकारीचा दस्तऐवज आहे. व. पु. काळेंनी आपल्या वाचनानुभवातून आणि सामाजिक निरीक्षणातून लिहिलेला प्रत्येक लेख वाचकाच्या मनाच्या कोपऱ्यात जाऊन भिडतो. हे पुस्तक एकदा वाचून ठेवण्यासारखं नाही – ते वेळोवेळी उघडून वाचण्यासारखं आहे, कारण प्रत्येक वाचनानंतर नवा अर्थ, नवा विचार आणि नव्या ऊर्जा मिळते.

"हुंकार" ही फक्त व. पु. काळेंचीच गोष्ट नाही – ती आपल्या सगळ्यांची गोष्ट आहे. आपल्या मनात कुठेतरी दडलेल्या आवाजाची ती पुनः एकदा आठवण करून देते. ही आठवणच खरंतर जीवनाला पुन्हा सजगपणे जगण्याची प्रेरणा देते.तेव्हा हे पुस्तक वाचायला विसरू नका नक्की वाचा हे पुस्तक .धन्यवाद .

☘️🍂☘️🍂☘️🍂☘️🍂🌾🎋🌾

          

सौ . अंजली शशिकांत गोडसे (शिर्के )

मु.पो मर्ढे ता . जि सातारा